Dzisiaj rozpoczyna się na forum ONZ kolejna runda negocjacji dot. umowy międzynarodowej regulującej kwestie odpowiedzialności biznesu za poszanowanie praw człowieka i sankcji za ich naruszenie.
Ponieważ stanowisko Unii Europejskiej nie jest jednoznaczne, 57 organizacji społeczeństwa obywatelskiego – w tym Polski Instytut Praw Człowieka i Biznesu – opublikowało dzisiaj stanowisko skierowane do UE i jej państw członkowskich a wzywające do opowiedzenia się po stronie praw człowieka i konstruktywnego udziału w negocjacjach, tak aby wypracować uregulowania, dzięki którym możliwe będzie pociągnięcie do odpowiedzialności korporacji naruszających prawa człowieka.
#BindingTreaty to #StopCorporateAbuse @UNGeneva – 57 NGOs of the #TreatyAlliance call on you to speak up for #HumanRights and finally make corporations accountable for human rights violations.
Z przyjemnością informujemy, że minister Jerzy Kwieciński, Przewodniczący Zespołu ds. Zrównoważonego Rozwoju i Społecznej Odpowiedzialności Przedsiębiorstw, który działa przy Ministrze Finansów, Inwestycji i Rozwoju, przekazał Ministrowi Sprawiedliwości projekt definicji pracy przymusowej wraz z rekomendacją wprowadzenia go do kodeksu karnego.
Propozycję definicji wraz z uzasadnieniem zmian legislacyjnych wypracowali eksperci Grupy Roboczej ds. Relacji z Osobami Świadczącymi Pracę działającej w ramach ww. Zespołu, koordynowanej przez Polski Instytut Praw Człowieka i Biznesu.
W pierwszej kolejności słowa uznania i podziękowania za zaangażowanie należą się Prof. Witoldowi Klausowi oraz sędzi Małgorzacie Makarskiej, którzy wzięli na siebie główny ciężar przygotowania pierwszej koncepcji a następnie w konsultacjach z różnymi środowiskami zmodyfikowali ją do aktualnie zaproponowanego kształtu. Podziękowania należą się także wszystkim członkom zespołu ds. legislacyjnych działającego w ramach ramach grupy roboczej, w tym zarówno przedstawicielom administracji publicznej jak i organizacji pozarządowych, w tym szczególnie Fundacja La Strada oraz wszystkim ekspertom, którzy choć nie byli członkami GR dedykowali swój czas by skonsultować kolejne wersje definicji oraz dzielili się swoim doświadczeniem i wnioskami ze spraw dot. handlu ludźmi i pracy przymusowej w których ściganiu uczestniczyli lub które prowadzili.
Dziś praca przymusowa nie ma definicji w polskim prawie, a związane z nią naruszenia nie zawsze są skutecznie ścigane. Pokrzywdzeni zgłaszający przypadki pracy przymusowej często mają trudności z dochodzeniem sprawiedliwości. Aby bowiem określone działanie mogło być traktowane jako przestępstwo musi być określone w przepisach prawa. Jeśli tak nie jest, uznaje się, że doszło np. do przekroczenia praw pracowniczych czy oszustwa. Są to czyny o niższym ciężarze gatunkowym niż przestępstwo handlu ludźmi do pracy przymusowej. Tymczasem w odczuciu społecznym sama praca przymusowa jest już złamaniem standardów moralnych, za które sprawcy powinni być surowo karani.
Dlatego zostały podjęte prace nad prawnym zdefiniowaniem pojęcia „praca przymusowa”. Grupa Robocza ds. Relacji z Osobami Świadczącymi Pracę, zaproponowała następujące brzmienie definicji:
„Pracą lub usługami o charakterze przymusowym jest świadczenie pracy lub usług w warunkach wykorzystania, wykonywane pod wpływem przymusu wynikającego z przemocy, groźby, pozbawienia wolności, żądania odpracowania długu, zatrzymania dokumentu tożsamości, dokumentu podróży lub dokumentu uprawniającego cudzoziemca do pobytu na terytorium RP, niewypłacenia wynagrodzenia, a także z innego rażącego naruszenia praw pracownika.”
Pojęcie pracy przymusowej odwołuje się w takim brzmieniu do definicji handlu ludźmi z art. 115 § 22 k.k. – dopełnia ją, doprecyzowując jedną z form wykorzystania ofiar handlu ludźmi. Takie włączenie definicji pracy przymusowej do kanonu przepisów kodeksu karnego jest spójne z zaleceniami Międzynarodowej Organizacji Pracy.
Faktycznie skala problemu pracy przymusowej jest znacznie wyższa niż liczba skazań za nadużycia z nią związane. Szacuje się, że corocznie w Polsce jest zgłaszanych kilkadziesiąt spraw związanych z pracą przymusową, w których postępowania prowadzone są z innych niż handel ludźmi artykułów kk. Jednak faktyczna liczba może być kilka razy większa. Przestępstwa te rzadko dotyczą jednego pokrzywdzonego, a często nawet kilkudziesięciu osób.
Ministerstwo Sprawiedliwości, do którego trafił projekt, brało udział w pracach grupy roboczej. Koordynatorami zespołu powołanego do tego zadania byli: sędzia oddelegowana do Ministerstwa Sprawiedliwości oraz profesor Instytutu Nauk Prawnych PAN. W prace nad definicją zaangażowani byli zarówno teoretycy, jak i praktycy prawa: sędziowie, przedstawiciele policji, prokuratury oraz organizacji La Strada na co dzień działającej na rzecz zwalczania pracy przymusowej i handlu ludźmi w Polsce, a także przedstawiciele administracji, organizacji pozarządowych, związków zawodowych, środowiska akademickiego oraz biznesu.
(30 lipca 2019) Zwykle nie jesteśmy najlepsi jeśli chodzi o pamiętanie o różnych światowych dniach .. ale o obchodzonym w dniu 30 lipca Światowym Dniu Walki z Handlem Ludźmi nie pozwoliła nam zapomnieć organizacja będąca w Polsce synonimem tej walki – La Strada, zapraszając nas do dyskusji na temat tego co jeszcze w kwestii walki z handlem ludźmi możemy zrobić w Polsce.
Tło do dyskusji stanowiły krótkie wystąpienia ekspertów ukazujące aktualną sytuację zwalczania handlu ludźmi i koncentrujące się na takich zagadnieniach jak definicja pracy przymusowej, CSR a handel ludźmi, sytuacja w Polsce a sytuacja na świecie, doświadczenia Modern Slavery Act w Wielkie Brytanii oraz obniżenie pozycji Polski w raporcie Dept. Stanu USA dot. handlu ludźmi. Jak można się domyślać – zreferowanie relacji CSR i handlu ludźmi i opowiedzenie o działaniach podejmowanych na rzecz wsparcia przedsiębiorców w świadomym przeciwdziałaniu i nie wikłaniu się w pracę przymusową i handel ludźmi przypadło prezesce PIHRB, Beacie Faracik.
W dniu 11 czerwca 2019 r. w ramach Warsaw Humanitarian Expo w w sali C Ptak Expo, odbyła się dyskusja panelowa pt. „Wytyczne ONZ dot. biznesu i praw człowieka, czyli jak wspierać poszanowanie praw człowieka i nie przyczynić się do kryzysu humanitarnego” zorganizowana przez Polski Instytut Praw Człowieka i Biznesu (PIHRB), Fundację Światło dla Afryki oraz Fundację Lex Nostra. W czasie panelu omówione zostały wyzwania stojące przed biznesem w przypadku zagranicznych inwestycji w krajach Globalnego Południa a w szczególności w Afryce.
Omówiona została perspektywa biznesowa, lokalnych społeczności, szansy i wyzwania związane z poszanowaniem praw człowieka w biznesie, również w sytuacjach konfliktu zbrojnego w oparciu o wytyczne przyjęte przez Radę Praw Człowieka ONZ, które stanowią kluczowe narzędzie w regulowaniu kwestii poszanowania praw człowieka przez biznes. Paneliści, w oparciu o własne doświadczenia dyskutowali o tym, kiedy wycofać się z kraju objętego konfliktem, jakie role odgrywają organizacji pozarządowe w realizowaniu inwestycji i jakie procesy oraz narzędzia mogą zmniejszać ich negatywny wpływ na lokalną społeczność i środowisko.
W dniu 6 czerwca 2019 r. (14.00-16.30) w sali konferencyjnej INP PAN, odbyło się seminarium pt. „Czy i jak definicja pracy przymusowej powinna być włączona do Kodeksu Karnego?” zorganizowane przez Grupę Roboczą ds. Osób Świadczących Pracę Zespołu ds. Zrównoważonego Rozwoju i Społecznej Odpowiedzialności Przedsiębiorstw – organu pomocniczego Ministra Inwestycji i Rozwoju, Instytut Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk, Polski Instytut Praw Człowieka i Biznesu oraz Stowarzyszenie Interwencji Prawnej.
Od kilku lat odnotowuje się znaczący wzrost skali zjawiska pracy przymusowej i w związku z tym potrzebę pełniejszego uregulowania problematyki w polskim ustawodawstwie. Problem ten został dostrzeżony w dokumencie rządowym –
Krajowy Plan Działań na rzecz wdrożenia Wytycznych ONZ dot. biznesu i praw
człowieka (przyjęty przez Radę Ministrów w 2017 r.).
Odpowiedzią na to wyzwanie było powołanie w ramach
Zespołu do spraw Zrównoważonego Rozwoju i Społecznej Odpowiedzialności
Przedsiębiorstw (organu pomocniczego Ministra Inwestycji i Rozwoju) Grupy
roboczej ds. relacji z osobami świadczącymi pracę. Grupa koordynowana przez Ministerstwo
Sprawiedliwości oraz Polski Instytut Praw Człowieka i Biznesu podjęła prace
m.in. nad opracowaniem definicji pracy przymusowej j złożeniem rekomendacji do
Ministra Sprawiedliwości o podjęcie prac legislacyjnych związanych z
wprowadzeniem definicji pracy przymusowej do zapisów Kodeksu Karnego.
Projekt definicji opracowany pod kierunkiem Prof. Witolda
Klausa (INP PAN, Stowarzyszenie Interwencji Prawnej) oraz sędzi Małgorzaty
Makarskiej (Ministerstwo Sprawiedliwości) wraz z uzasadnieniem będą stanowiły
przedmiot rozważań podczas seminarium. W
procesie konsultacji prezentowanego projektu uczestniczyli również pozostali
członkowie grupy roboczej, w tym przedstawiciele instytucji państwowych,
ministerstw, przedstawiciele biznesu, związków zawodowych oraz organizacji
społeczeństwa obywatelskiego.
W dniach 30 maja – 1 czerwca odbyło się pierwsze Right2B Forum, najnowszy projekt ELSA Poland, który PIHRB objął patronatem merytorycznym. Celem projektu skoncentrowanego na problematyce odpowiedzialnego postępowania biznesu, jest stworzenie ogólnopolskiej platformy do dyskusji między młodymi ludźmi wchodzącymi na rynek pracy na temat poszanowania praw człowieka w biznesie. Dzięki wymianie myśli, wiedzy i doświadczenia pragniemy osiągnąć jeden cel – 2 make business turn right! Wśród poruszanych kwestii znalazły się należyta staranność w obszarze praw człowieka, równego traktowania i różnorodności w miejscu pracy, przeciwdziałanie pracy przymusowej, zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, raportowanie informacji niefinansowych.
Wsparcie merytoryczne bywa dość czasochłonne – ale tym razem zdecydowanie było warto 🙂 Czemu jesteśmy o tym przekonani? Ponieważ w odpowiedziach na pytanie co wynoszą z warsztatów przygotowanych przez Beatę Faracik z PIHRB we współpracy z grupą świetnych mentorów: dr Agatą Rudnicką z Wydziału Zarządzania UŁ, Ireną Dawid-Olczyk z Fundacji La Strada, Karoliną Parkitną z CRIST S.A, Norbertem Kusiakiem z OPZZ oraz Magdaleną Soboń-Stasiak z ArcelorMittal, znaleźliśmy m.in. takie wypowiedzi:
„Z warsztatu wyniosłam wiedzę na temat tego, że w życiu można robić rzeczy, które nie są opłacalne na pierwszy rzut oka, ale na dłuższą metę”
„Poczucie, że jako młodzi ludzie wchodzący na rynek pracy mamy przed sobą ogromne wyzwanie ulepszenia świata i otaczającej rzeczywistości, a jednocześnie wiele narzędzi i możliwości. Przyglądanie się przedsiębiorstwom, zainteresowanie tym co robią, może zmienić wiele. Przede wszystkim jednak wynoszę „poczucie misji” i moralny obowiązek przekazywania zdobytej wiedzy dalej”.
„Jak być prawnikiem i mieć CSR’owe serduszko”
„Sposób myślenia o problemach i poszerzenie horyzontów”
„Inspirację do dalszej pracy na rzecz praw człowieka w biznesie. Mnóstwo nowej wiedzy, którą mam nadzieję, będę mógł wykorzystać na ścieżce zawodowej”.
Takie głosy nie tylko dają satysfakcję, ale przede wszystkim inspirują do dalszej pracy i działań skierowanych do młodych osób, u progu ścieżki zawodowej.
Aby zapewnić jak najlepsze wrażenia, korzystamy z technologii, takich jak pliki cookie, do przechowywania i/lub uzyskiwania dostępu do informacji o urządzeniu. Zgoda na te technologie pozwoli nam przetwarzać dane, takie jak zachowanie podczas przeglądania lub unikalne identyfikatory na tej stronie. Brak wyrażenia zgody lub wycofanie zgody może niekorzystnie wpłynąć na niektóre cechy i funkcje.
Funkcjonalne
Zawsze aktywne
Przechowywanie lub dostęp do danych technicznych jest ściśle konieczny do uzasadnionego celu umożliwienia korzystania z konkretnej usługi wyraźnie żądanej przez subskrybenta lub użytkownika, lub wyłącznie w celu przeprowadzenia transmisji komunikatu przez sieć łączności elektronicznej.
Preferencje
Przechowywanie lub dostęp techniczny jest niezbędny do uzasadnionego celu przechowywania preferencji, o które nie prosi subskrybent lub użytkownik.
Statystyka
Przechowywanie techniczne lub dostęp, który jest używany wyłącznie do celów statystycznych.Przechowywanie techniczne lub dostęp, który jest używany wyłącznie do anonimowych celów statystycznych. Bez wezwania do sądu, dobrowolnego podporządkowania się dostawcy usług internetowych lub dodatkowych zapisów od strony trzeciej, informacje przechowywane lub pobierane wyłącznie w tym celu zwykle nie mogą być wykorzystywane do identyfikacji użytkownika.
Marketing
Przechowywanie lub dostęp techniczny jest wymagany do tworzenia profili użytkowników w celu wysyłania reklam lub śledzenia użytkownika na stronie internetowej lub na kilku stronach internetowych w podobnych celach marketingowych.
