utworzone przez Grażyna Puławska | gru 12, 2024 | Informacje prasowe, News, Wystąpienia eksperckie
Już po raz czwarty Polski Instytut Praw Człowieka i Biznesu publikuje raport zawierający rekomendacje dotyczące niezbędnych działań, jakie powinny zostać podjęte przez administrację publiczną, by poprawić dostęp do środków zaradczych w sytuacjach, gdy doszło do negatywnego oddziaływania ze strony biznesu na poszanowanie praw człowieka. Publikacja „Podstawowa analiza obecnej sytuacji w Polsce dotyczącej dostępu do środków zaradczych w sprawach nadużyć związanych z działalnością przedsiębiorstw” zawiera kompleksowy przegląd różnych obszarów prawa pod kątem barier w dostępie do skutecznych środków zaradczych i proponuje konkretne zmiany w prawie i praktyce jego stosowania, które mają szansę poprawić sytuację.
Mimo upływu siedmiu lat od pierwszej analizy w Polsce wciąż istnieją znaczące luki w regulacjach mających zapewnić ochronę praw człowieka w sytuacjach, gdy negatywny wpływ biznesu skutkuje ich naruszeniem. Zmiany prawne następują powoli, a niektóre wprowadzone regulacje budzą kontrowersje i owocują postulatami ich zmiany. Wysokie koszty postępowań i brak faktycznej równości stron dodatkowo ograniczają dostęp do sprawiedliwości, a brak wystarczającej wiedzy prawnej wśród obywateli jest dużym wyzwaniem.
Jednocześnie polska administracja publiczna przygotowuje się do opracowania kolejnego, trzeciego już Krajowego Planu Działań na rzecz wdrażania Wytycznych ONZ dot. biznesu i praw człowieka na lata 2025–2029. Dlatego Polski Instytut Praw Człowieka i Biznesu po raz kolejny podjął się przeanalizowania litery i praktyki stosowania prawa pracy, prawa cywilnego, prawa karnego, prawa administracyjnego a także regulacji z zakresu należytej staranności w łańcuchu wartości czy funkcjonowaniu Krajowego Punktu Kontaktowego OECD ds. odpowiedzialnego biznesu, aby wesprzeć proces identyfikowania obszarów wymagających zmian, by można było mówić o faktycznym wdrożeniu Wytycznych ONZ w tym zakresie.
Wśród wielu zebranych na ponad 130 stronach publikacji rekomendacji mających na celu usunięcie barier w dostępie do środków zaradczych, w szczególności warto zwrócić uwagę na następujące:
Okładka publikacji dot. dostępu do środków zaradczych w sprawach nadużyć związanych z działalnością przedsiębiorstw
- Edukacja prawna: Zwiększenie świadomości prawnej obywateli poprzez lepszą edukację i przystępne informacje od organów wymiaru sprawiedliwości.
- Prawo pracy: Wprowadzenie domniemania istnienia stosunku pracy, w szczególności gdy praca wykonywana jest w zakładzie pracy pracodawcy; zapewnienie bezpiecznych warunków pracy, wprowadzenie maksymalnegon wymiaru czasu pracy oraz minimalnego wynagrodzenia za pomoc przy zbiorach. Poszerzenie kompetencji PIP w zakresie nadzoru i kontroli podmiotów zatrudniających na umowy cywilnoprawne.
- Handel ludźmi: Przyjęcie odrębnej ustawy o przeciwdziałaniu handlu ludźmi i wprowadzenie w niej definicji pracy przymusowej jako formy wykorzystania do handlu ludźmi.
- Dobra osobiste/Ochrona środowiska: Rozważenie poszerzenia katalogu dóbr osobistych o prawo do życia w czystym środowisku.
- Przepisy antydyskryminacyjne: Opracowanie projektu nowelizacji ustawy równościowej przy udziale organizacji społecznych. Przywrócenie pierwotnej treści art. 138 kodeksu wykroczeń, w celu wzmocnienia ochrony osób dyskryminaowanych w dostępie do usług.
- Zrównoważony rozwój: Wzmocnienie transformacji polskiej gospodarki zgodnie z Zielonym Ładem, w tym utworzenie organu nadzoru i wsparcia biznesu w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz kompleksowe i spójne podejście do wdrożenia do polskiego systemu prawnego dyrektywy w sprawie należytej staranności przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju.
- Dostęp do wymiaru sprawiedliwości: Ułatwienie udziału organizacji społecznych w postępowaniach i rozszerzenie uprawnień obywateli niebędących stronami postępowania.
- Ochrona przed SLAPP-ami: Wprowadzenie mechanizmów ochronnych w postępowaniach cywilnych i karnych oraz dekryminalizacja zniesławienia i znieważania.
- Ochrona sygnalistów: Rozszerzenie zakresu przedmiotowego ustawy oraz stworzenie możliwości ochrony sygnalistów dokonujących zgłoszeń związanych z wykorzystaniem informacji niejawnych.
- Odpowiedzialność podmiotów zbiorowych: Reforma regulacji dot. odpowiedzialności zarówno w zakresie katalogu sytuacji jak i wprowadzenia dodatkowej sankcji polegającej na zakazie prowadzenia działalności w obszarze, w którym doszło do naruszenia prawa.
- Ochrona konsumentów: kompleksowa kodyfikacja regulacji mających na celu ochronę konsumentów w celu poprawy jej przejrzystości.
- Immisje: wprowadzenie tzw. przepisów odorowych.
Choć analiza z pewnością nie wyczerpuje tematu dostępu do środków zaradczych, niemniej mamy nadzieję, że w sposób znaczący wesprze ona proces identyfikowania działań, jakie należy uwzględnić w ramach Krajowego Planu Działań lub przynajmniej zainspiruje działania realizowane niezależnie od tegoż.
Publikację „Podstawowa analiza obecnej sytuacji w Polsce dotyczącej dostępu do środków zaradczych w sprawach nadużyć związanych z działalnością przedsiębiorstw” w wersji PDF można pobrać tutaj.
Opracowanie analizy było możliwe dzięki grantowi Sigrid Rausing Trust na działania statutowe Polskiego Instytutu Praw Człowieka i Biznesu.
Ważne dokumenty:
utworzone przez Beata Faracik | gru 10, 2024 | News, Uncategorized, Wystąpienia eksperckie
Z okazji Międzynarodowego Dnia Praw Człowieka UNGC Network Poland zorganizował premierę najnowszego raportu „Biznes i prawa człowieka – działania i wyzwania”, pod redakcją prof. dr hab. Marcina Kilanowskiego. Raport, w którym znalazł się także artykuł autorstwa prezeski PIHRB, Beaty Faracik poświęcony KPD, został objęty patronatem Rzecznika Praw Obywatelskich oraz Ministra Sprawiedliwości, Raport koncentruje się na dwóch kluczowych zagadnieniach: sztucznej inteligencji (AI) i zmianie klimatu, a także przedstawia przeglądem wyzwań i dobrych praktyk w zakresie wdrażania praw człowieka w strategiach biznesowych. Z całością publikacji można zapoznać się pod linkiem: https://lnkd.in/dTxS53is
Podczas premiery raportu głos zabrali przedstawiciele świata polityki i nauki:
🔹 Prof. Adam Bodnar, Minister Sprawiedliwości
🔹 Jakub Jaworowski, CFA, Minister Aktywów Państwowych
🔹 Prof. Marcin Wiącek, Rzecznik Praw Obywatelskich Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich
🔹 Kamil Wyszkowski, Dyrektor Wykonawczy UN Global Compact Network Poland
🔹 Prof. Marcin Kilanowski, LL.M. (Harvard), Członek Rady Naukowej UN Global Compact Network Poland, Uniwersytet Mikołaja Kopernika, redaktor naukowy raportu.
Premierze towarzyszył także panel dyskusyjny „Jakich działań wymagają dziś od biznesu nowe wyzwania z zakresu praw człowieka?” moderowany przez panią Kingę Lewadowską, dziennikarkę TVP3 Warszawa z udziałem:
🔹 Zuzanna Rudzińska-Bluszcz, Podsekretarz Stanu, Ministerstwo Sprawiedliwości
🔹 Mec. Sylwia Gregorczyk-Abram, adwokatka, działaczka społeczna, Architektka Zrównoważonego Rozwoju UN Global Compact Network Poland
🔹 Beata Faracik, Prezeska, Polski Instytut Praw Człowieka i Biznesu (Polish Institute for Human Rights and Business)
🔹 Edyta Urbaniak-Konik, Pełnomocnik Zarządu ds. Zrównoważonego Rozwoju, PreZero Polska
🔹 Donata Izdebska, Inclusive Culture Manager, BNP Paribas Bank Polska SA
Wydarzenie było także okazją do przekazania ministrowi Bodnarowi i wiceminister Zuzannie Rudzińskiej-Bluszcz najnowszej analizy PIHRB, zawierającej rekomendacje dot. zmian w prawie. (zdjęcie: UN Global Compact Network Poland)
Galeria zdjęć z wydarzenia dostępna jest na stronie: https://lnkd.in/d2EZ_u82 📸 Wybrane zdjęcia poniżej. Wszystkie zdjęcia: UN Global Compact Network Poland
utworzone przez admin | lis 27, 2024 | News, Szkolenia i wydarzenia, Wystąpienia eksperckie
XIII Forum ONZ dot. biznesu i praw człowieka (25-27 listopada) dobiegło końca. Forum ONZ czyli trzy intesywne dni pełne inspirujących dyskusji i ważnych refleksji na temat odpowiedzialnego biznesu.
Concept note: PDF | Word
Programme: 13th UN Forum on Business and Human Rights: Grid (sched.com)
External side events: PDF | Word
W tym roku podobnie jak w poprzednich latach, nie tylko aktywnie uczestniczyliśmy w Forum, ale także mieliśmy zaszczyt współorganizować sesję regionalną, skupiającą się na wyzwaniach i postępach w Europie Środkowo-Wschodniej „‘Smart Mix of Measures’ and Implications of European Legislative Developments in Central and Eastern Europe and Central Asia„. (nagranie jest dostępne tutaj)
Drugą z sesji szczególnie dla nas istotnych była Snapshot session „Snapshots series on practical approaches and tools on HRDD for business: The European Model Clauses and Responsible Contracting in Supply Chains„, w czasie której prof. Martijn Scheltema, Attorney-at-law and Partner, Pels Rijcken & Droogleever Fortuijn N.V/Uniwersytet w Rotterdamie zaprezentował Europejskie Wzorcowe Klauzule Umowne dla łańcucha dostaw(EMC) a także – z persepktywy KE, reprezentowanej przez Zsofię Kerecsen, Team Leader Corporate Governance Policy, DG JUST, przedstawiono w jaki sposób to narzędzie wspiera wdrażanie w praktyce CSDDD. PIHRB jest członkiem Grupy roboczej, która wypracowała EMCs.
Co zdominowało tegoroczne dyskusje na Forum ONZ?
• Wpływ CSDDD na przedsiębiorstwa poza UE
• Realizacja „inteligentnego zestawu środków” (smart mix of measures) w ochronie praw człowieka w kontekście działalności biznesowej, szczególnie w kontekście sprawiedliwej transformacji (Just transition)
• Integracja dostępu do środków zaradczych jako trzeciego filaru Wytycznych ONZ
• Nowe wyzwania związane z niestabilnością globalnych łańcuchów wartości.
Chcecie dowiedzieć się więcej? Posłuchajcie krótkiego nagrania naszej Prezeski – Beata Faracik, która dzieli się kluczowymi wnioskami i obserwacjami z tego ważnego wydarzenia! 🎙️
Udział ekspertki PIHRB w wydarzeniu był możliwy częściowo w ramach działań finansowanych z grantu SRT na lata 2024-2025 a częściowo wolontariatu, zaś udział osobisty w wydarzeniu był możliwy dzięki dofinansowaniu m.in. kosztów podróży z grantu NIW PROO-5. :
GALERIA:
Paneliści i przedstawiciele instytucji organizujących panel CEE & CA na Forum ONZ.
Snapshot session on EMCs
Finansowanie:
Działanie dofinansowane ze środków Rządowego Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich na lata 2018 – 2030 (NIW PROO-5 2024, wniosek 68135-2).
Działanie dofinansowane z grantu SRT na lata 2024-2025.
utworzone przez Beata Faracik | lis 20, 2024 | News, Uncategorized, Wystąpienia eksperckie
W d
niu 19 listopada 2024 r., w otoczonej wyjątkowym parkiem Fundacji Gulbenkiana w Lizbonie odbyła się IV Annual Conference NOVA Centre on Business, Human Rights and the Environment.
Konferencja, która w tym roku skupiła się na wyzwaniach związanych z transpozycją unijnych regulacji z obszaru BHR do krajowych porządków prawnych, zgromadziła wiodących ekspertów, praktyków i naukowców, ale i przedstawicieli rządu Portugalii, w postaci wiceministra ds.gospodarki, tworząc przestrzeń do merytorycznej dyskusji na tematy z pogranicza biznesu, praw człowieka i środowiska.
Z ramienia PIHRB udział w wydarzeniu wzięła Prezeska fundacji, Beata Faracik, która zabrała udział w panelu zamykającym konferencję.
Materiały z konferencji są dostępne na stronie wydarzenia – https://novabhre.novalaw.unl.pt/events/fourth-annual-conference-of-the-nova-bhre-2/
Osobisty udział w konferencji przedstawicielki PIHRB był możliwy dzięki wsparciu grantodawcy.:
Finansowanie:
Działanie dofinansowane ze środków Rządowego Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich na lata 2018 – 2030 (NIW PROO-5 2024, wniosek 68135-2).
utworzone przez Grażyna Puławska | lis 18, 2024 | Konsultacje, New, News, Wystąpienia eksperckie
Zapraszamy do udziału w konsultacjach w gronie organizacji pozarządowych poświęconych wypracowaniu rekomendacji dotyczących 3. Krajowego Planu Działań na rzecz wdrażania Wytycznych ONZ dotyczących biznesu i praw człowieka (KPD).
Spotkanie odbędzie się 11 grudnia 2024 roku w Centrum Zielna w Warszawie, w godzinach 10:00-13.15. Po spotkaniu będzie przestrzeń na kontynuację dyskusji podczas lunchu.
Obowiązuje rejestracja (do 9.12) poprzez krótki formularz dostępny pod linkiem: Rejestracja.
Liczba miejsc jest ograniczona. W formularzu znajduje się również miejsce na zgłoszenia rekomendacji, które posłużą jako punkt wyjścia do dyskusji.
Dlaczego Warto Wziąć Udział?
Zakończenie realizacji drugiego Krajowego Planu Działań to jednocześnie czas rozpoczęcia przez polską administrację (koordynowaną przez MSZ) nad nowym planem, który będzie obowiązywał w latach 2025-2029. W obliczu Polskiej Prezydencji w Radzie UE oraz przypadającego na ten czas okresu wdrażania unijnych regulacji dotyczących Zielonego Ładu i Gospodarki służącej ludziom, nasze spotkanie nabiera szczególnego znaczenia. W sytuacji gdy administracja zdaje się nie mieć pomysłu jak ująć w spójny sposób ten kompleksowy obszar, głos NGOs może być tym, który pomoże ukształtować podejście państwa w obszarze dot. odpowiedzialności przedsiębiorstw za poszanowanie praw człowieka i ich wpływ na środowisko 😊
Podczas wydarzenia po krótkim wprowadzeniu do problematyki Biznesu i praw człowieka, przedstawimy nasze propozycje dot. działań jakie powinny zostać ujęte w Planie, zbierzemy postulaty i rekomendacje przedstawione przez uczestników, a w czasie dyskusji zastanowimy się które z nich powinny być priorytetowe i jako takie w pierwszej kolejności promowane w ramach działań rzeczniczych, a które potencjalnie mogą być wdrożone w nieco dłuższej perspektywie.
Jeśli więc chcecie by np. w zamówieniach publicznych stosowano częściej certyfikaty typu Fair Trade i im równoważne, jeśli uważacie, że z
akres ochrony sygnalisty powinien objąć też sytuacje aktualnie nie objęte uchwałą, jeśli uważacie, że terminy płatności między firmami powinny nie przekraczać np. 30 lub 45 dni albo że obowiązek opłacenia podatku VAT powinien wystąpić dopiero otrzymaniu wynagrodzenia za dostarczony towar lub usługę, jeśli macie pomysł na uzdrowienie kwestii dot. zatrudniania pracowników migrantów itp.
– to to spotkanie jest dla Was! Chcemy usłyszeć Wasze opinie oraz rekomendacje.
Wierzymy, że wspólne wysiłki przyczynią się do stworzenia kompleksowych i przemyślanych rekomendacji, które wpłyną na przyszłe działania rządu. Razem możemy wypracować rozwiązania, które zapewnią większą ochronę praw człowieka w kontekście działalności biznesowej.
Strefa wiedzy
Jeśli pierwszy raz słyszysz o KPD – to zapraszamy do odwiedzenia naszej nowej podstrony tematycznej poświęconej Krajowym Planom Działań (KPD). Na stronie zamieściliśmy materiały, które mogą być pomocne w zrozumieniu i analizie Krajowych Planów Działań na rzecz wdrażania Wytycznych ONZ dotyczących biznesu i praw człowieka, w tym informacje dotyczące obu dotychczasowych KPD oraz działań rzeczniczych PIHRB i Koalicji CSR Watch Polska w tym zakresie od 2017 roku., jak również zbiory rekomendacji dla rządu dot. KPD i sposobu jego wypracowania. Dodatkowo, znajdziecie tam odesłania do innych przydatnych materiałów i narzędzi związanych z tematyką KPD.
Dołącz do Nas!
utworzone przez Grażyna Puławska | lis 18, 2024 | Informacje prasowe, News, Wystąpienia eksperckie
W dniu 7 listopada 2024 r. w siedzibie Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju (EBRD) Residents Office w Warszawie odbyło się spotkanie eksperckie na temat kluczowych wyzwań społeczno-gospodarczych w Polsce. Spotkanie to zostało zorganizowane w ramach wizyty ścisłego kierownictwa EBRD w Polsce. Na czele delegacji EBRD stała Prezeska Odile Renaud-Basso, której towarzyszył Wiceprezes Matteo Patrone, i szereg ekspertów a także przedstawiciele lokalnego biura EBRD, w tym jego Dyrektorka oraz jej zastępca, Konrad Wilczak, a także Olena Koval, Andreeia Moraru, Cristina Buzasu, Anna Vasylyeva, Oleksandra Pavlyuk, Geeriji Aggarwal oraz Nigina Mirbabaeveja.
W konsultacjach udział wzięli na zaproszenie EBRD przedstawiciele kilku eksperckich organizacji pozarządowych i think-tanków z Polski. Z ramienia PIHRB, udział w wydarzeniu wzięła Prezeska Beata Faracik.
Źródło: EBRD
Spotkanie koncentrowało się na szeregu istotnych tematów, od praworządności, reform politycznych, transparentności, przez włączanie kobiet w procesy gospodarcze, problematykę zrównoważonego rozwoju, kwestie bezpieczeństwa (w tym energetycznego) oraz cyberbezpieczeństwa, a takżę wpływie wojny na Ukrainę ale i Polskę i inne kraje regionu.
Jako Polski Instytut Praw Człowieka i Biznesu mieliśmy możliwość zwrócenia szczególnej uwagi na wyzwania w obszarze odpowiedzialności przedsiębiorstw. Podkreśliliśmy rolę, jaką EBRD może odegrać w promowaniu odpowiedzialnych praktyk biznesowych i zrównoważonego rozwoju w regionie.
Jedną z naszych propozycji było zorganizowanie w ramach pomocy technicznej szkolenia, w czasie którego eksperci EBRD podzieliliby się swoimi doświadczeniami ze stosowania EBRD Social Performance Standards i wdrażania mechanizmów skargowych w odniesieniu do inwestycji finansowanych dzięki wsparciu EBRD.
Spotkanie to było nie tylko okazją do wymiany poglądów, ale także do nawiązania cennych kontaktów z innymi uczestnikami, które mamy nadzieję będą skutkować dalszymi działaniami.
Jesteśmy przekonani, że tego rodzaju spotkania przyczyniają się do lepszego zrozumienia złożonych wyzwań stojących przed naszym regionem i pomagają w wypracowaniu skutecznych rozwiązań, wspierając także kształtowanie polityki EBRD w regionie w oparciu o rzeczywisty obraz sytuacji. Jako instytut, pozostajemy zaangażowani w dalszą współpracę i dialog na rzecz promowania praw człowieka i odpowiedzialnego biznesu.
Ważne dokumenty:
